Fietsen in Libanon

Een verscheurd land met grote verschillen

“Libanon, ik heb je lief mijn land”, zong de legendarische zangeres Feiruz ooit. Zullen wij dat ook vinden? We fietsen richting Beiroet. Naast de toeterende auto’s op de snelweg fietsen we ook langs vele billboards. De ene keer zie je Ayatollah Khomeini afgebeeld en de andere keer in bikini geklede dames. Wij vragen ons af in welk land we zijn aangekomen.

Vermoord?

We zijn er al snel achter dat het aan de kust hinderlijk druk is voor fietsers en we besluiten de bergen in te gaan. Het klimmen gaat moeizaam, want de wegen zijn erg steil. We worden bijgestaan door de vele beeldjes van Jezus die we langs de kant van de weg zien en af en toe roept er iemand “God bless you”. In het Christelijk dorp Qartaba worden we getrakteerd op een aantal pizza’s en cola. Met volle buiken fietsen we Afqa in. Overal hangen posters van Ajatollah Khomeini en andere religieuze leiders. In Afqa ligt de beroemde grot van Adonis. Volgens de Griekse legende zijn hier Adonis en Aphrodite elkaars geliefden geworden. Afrodites man werd jaloers en doodde de mooie Adonis. In dit dorp is niet alleen Adonis gedood, maar ook vier dagen geleden een shiietische moslim. Hij werd vermoord om religieuze motieven. Deze dag is de begrafenis en het dorp hangt vol met zwarte vlaggen. Er loopt veel politie op straat. De eerste druppels van een stevige onweersbui vallen naar beneden. Sohar, alias “mamma Susu” is onze reddende engel. Mama Susu is shiiet en weduwe en voor haar is iedereen gelijk ongeacht welk geloof. Zij kookt een heerlijke maaltijd voor ons en we blijven overnachten. De dag erop klimmen we naar het skigebied Laqlouq, wat op 1900 meter hoogte ligt. Dezelfde avond vinden we een mooie wildkampeerplek vlakbij de beroemde cederbossen van het land. We koken ons eigen potje en we hebben weer even rust.

Palestijnen en Pyama’s

Ten noorden van Tripoli stoppen we in een armoedig dorp. Een moment later komen we erachter dat we in een Palestijns vluchtelingenkamp zitten. “Ik wil sterven voor mijn land”. Emotioneel verteld een man hoe de situatie in het kamp is. “We werden 50 jaar geleden verjaagd met het idee dat ze na een maand oorlog weer naar huis konden terugkeren”, jammerde de man. Bijna iedere familie heeft nog een sleutel van zijn huis in Israel, hoopvol wachten ze op hun terugkeer. We verlaten het kamp met een rot gevoel. De weg stijgt geleidelijk. De auto's worden steeds ouder maar ook minder in aantal. “Where are you going” een auto stopt en de chauffeur draagt een cowboyhoed naast hem zit een man met een arafatdoek. “Naar Qubaiat” vertelt John. Dit is een Christelijk dorp omgeven door islamitische dorpen. We vragen hier naar een hotel, maar de mensen sturen ons naar een klooster. De weg kunnen we niet vinden, want het wordt al donker. We stranden bij het huis van Albert en Lodi. We mogen hier slapen en douchen. Voor mij ligt er een lichtblauwe pyama klaar met grote bloemen. Albert nodigt ons uit om een stukje te gaan rijden met zijn auto. De auto is zijn trots, Lodi, ik en de twee kinderen stappen gekleed in pyama in de auto. We gaan eten halen en we genieten van de mooie verlichte dorpen in de bergen. De nacht is onrustig. We slapen in de huiskamer en we worden aangevallen door tientallen muggen. Albert, ex-militair waarschuwt ons de volgende dag voor zijn voormalige vijand, de Shiieten in de Bekaa vallei.

Hezbollahland

Na flink klimmen in het kalksteengebergte, dalen we af naar Hezbollahland (de Bekaavallei). Ayatollah Khomeini lacht ons vriendelijk toe. In Hermel wapperen gele vlaggen met een vuist en een Kalashnikov, het symbool van de Hezbollah. Hermel is bekend om zijn 2500 jaar oude pyramide. Het is een mysterieus bouwwerk waar niemand de oorsprong van weet. Overdag is het in de Bekaavallei 35 graden in de schaduw en dorstig bereiken we Baalbek. De Romeinse historicus Plinius zei ooit: “Wij maken grote reizen om dingen te zien waarop wij in onze woonplaats geen acht slaan”. Wij voelen ons gelukkig om hier te zijn met de fiets. De stad Baalbek is na de verovering van Alexander de Grote Heliopolis genoemd. De naam betekend ook wel stad van de Zon en ook de Romeinen gebruikten deze naam. De drie tempels, Venus, Bachus, Jupiter zijn een van de grootste en mooist gedecorreerde tempels ter wereld. ‘s Avonds zien we de zon ondergaan tussen de tempels. De hemel is roze rood gekleurd. We horen plotseling veel getoeter. “Het is vrijdag” roept iemand ons toe. Veel moslims trouwen op vrijdag en maken dan veel herrie.

Druzengebergte

Na Baalbeck fietsen we langs sloppenwijken. Hier leven de Syrische gastarbeiders, die in hutten wonen gemaakt van jute en karton en hout. “We gaan op druzenjacht”,zegt John ineens tegen mij. De Druzen wonen voornamelijk in het Chouf gebergte in het zuiden van Libanon. We hebben de wens een oude Druus op de foto te nemen. De mannen zijn traditioneel gekleed en dragen een “drollenvanger”, een arabische broek waarvan het kruis tussen de knieen hangt. Op hun hoofd dragen een fez omwikkeld met een witte tulband en ze hebben een lange witte baard. Ze hebben maar een slechte eigenschap; ze willen niet op de foto! In Gharife ontmoeten we de Khamal die ons uitnodigt voor de thee. Khamal verteld over het geloof van de Druzen. Het geloof is voortgekomen uit de shiietische islam. De Druzen geloven o.a. in reincarnatie. Mohammed is niet hun eigenlijke profeet en de Koran niet hun geschrift. Ze hebben zeven heilige boeken die de Al Hikma worden genoemd. De oudere Druzen worden ook wel wetenden (oekhal) genoemd en staan de onwetenden te woord.  We vertellen Khamal onze wens, wat betreft het fotograferen van een oude Druus. Hij helpt ons en neemt ons mee naar een man met de geestelijke rang van oekhal. Het blijkt een op sterven liggende oude man van 95 jaar te zijn en bovendien nog blind. Het is te genant om hier een foto te maken.

Verdeeld Beiroet

Na een paar dagen in het gebergte gaan we naar via Sidon terug naar Beiroet. ”Kijk, wat een akelig horloge”. Het blijkt een horloge te zijn met op de wijzerplaat de afbeelding van de Twintowers waar een vliegtuig in vliegt. Maar onze tijd vliegt en we hebben nog een paar dagen voor Beiroet.

We naderen Beiroet over de snelweg. De snelweg duikt op een gegeven moment een tunnel in. Door de zuiging van het verkeer hebben we een behoorlijke meewind en we scheuren met een snelheid van 45km/h door de tunnel. Compleet opgefokt komen we hier levend uit. Tegen de avond maken we een wandeling over de boulevard. Hier zie je van alles rondlopen, fietsen en skaten.  De gewone gezinnen die niets in de dure restaurants willen kopen zitten langs de boulevard. Ze nemen hun eigen eten mee en creëren hele maaltijden op hun gasbrandertjes. De Miami toestanden; dure auto’s, stoere mannen en sexy vrouwen, vind je meer bij het centrum. Er zijn in Libanon voornamelijk privé-stranden waar je vet voor moet betalen als je een duik in de zee wilt nemen. Onderweg passeren we mooie aan gort geschoten Ottomaanse huizen die langs de voormalige bestandslijn tussen Oost en West Beiroet liggen. Bernard Khoury is één van de architecten in Beiroet die hele aparte gebouwen ontwerpt en laat opknappen. We bezoeken het door hem ontworpen Japans restaurant Yabani. Hier worden we verwend met de nieuwste hapjes voor niets. We wandelen naar “down town”, de dure winkelbuurt van Beiroet. Na de burgeroorlog is deze wijk opnieuw opgebouwd.  We staan nog even stil bij de pigeon rocks aan zee. De zon gaat onder. “How are you”, “Do you like Lebanon” klinkt het achter ons. Wij nemen afscheid van een verscheurd land waarin de littekens van de burgeroorlog nog duidelijk zichtbaar zijn. De gastvrije behulpzame mensen hebben een grote indruk op ons achter gelaten. Door hun harde werken zal het land binnenkort weer de status hebben van het “Parijs van het Midden Oosten”.